Συνοπτικά Η έντονη αντίδραση της Άγκυρας στην Έκθεση της Κομισιόν:
- Ευθείες βολές κατά Βρυξελλών: Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών χαρακτηρίζει την έκθεση προόδου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το 2026 ως «προκατειλημμένη, άδικη και αποκομμένη από τη διεθνή πραγματικότητα».
- Κατηγορίες κατά Λευκωσίας και Αθήνας: Η Άγκυρα κατηγορεί την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία ότι προβάλλουν «μαξιμαλιστικές θέσεις» και υποστηρίζει ότι η ΕΕ «υιοθετεί άνευ όρων» την ελληνοκυπριακή πλευρά, αποκλείοντας τον εαυτό της από ρόλο διαμεσολαβητή στο Κυπριακό.
- Επιμονή στο ψευδοκράτος και στη διχοτόμηση: Το τουρκικό ΥΠΕΞ διατείνεται ότι η Κομισιόν αγνοεί τα δήθεν «νόμιμα δικαιώματα» της Τουρκίας και των Τουρκοκυπρίων, απορρίπτοντας τις εκκλήσεις για εγκατάλειψη της ρητορικής περί «δύο κρατών».
- Ανατολική Μεσόγειος και τουρκολιβυκό μνημόνιο: Χαρακτηρίζει «χωρίς καμία ισχύ» τις επισημάνσεις της ΕΕ για το παράνομο μνημόνιο με τη Λιβύη, ενώ απορρίπτει ως «αβάσιμη» τη σκληρή κριτική για την κατάρρευση του κράτους δικαίου.
- Επιλεκτική ανάγνωση: Εκφράζει ικανοποίηση μόνο για τις θετικές αναφορές στην οικονομία, την άμυνα και το μεταναστευτικό, ζητώντας επίσπευση της αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης.
Σε τροχιά ευθείας σύγκρουσης με τις Βρυξέλλες εισέρχεται η Άγκυρα, εξαπολύοντας δριμεία επίθεση κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης με αφορμή τη δημοσιοποίηση της ετήσιας Έκθεσης Προόδου για την Τουρκία. Σε επίσημη ανακοίνωσή του, το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών υπό τον Χακάν Φιντάν απορρίπτει ως «προκατειλημμένα και άδικα» τα συμπεράσματα της Κομισιόν, υποστηρίζοντας πως οι Βρυξέλλες λειτουργούν ως μονομερές φερέφωνο της Λευκωσίας και της Αθήνας.
ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ (TL;DR)
Χρόνος ανάγνωσης: ~1 λεπτό
- Σε τροχιά ευθείας σύγκρουσης με τις Βρυξέλλες εισέρχεται η Άγκυρα, εξαπολύοντας δριμεία επίθεση κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης με αφορμή τη δημοσιοποίηση της ετήσιας Έκθεσης Προόδου για την Τουρκία.
- Η αντίδραση αυτή έρχεται λίγες μόλις ώρες μετά τη ρητή αναφορά της Επιτρόπου Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, στην υποχρέωση της Τουρκίας να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία και να εγκαταλείψει την αξίωση για λύση δύο κρατών.
- Όσον αφορά τις θαλάσσιες ζώνες και τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, το υπουργείο του Χακάν Φιντάν κάνει λόγο για εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που βρίσκονται «σε πλήρη αντίθεση με το διεθνές δίκαιο και την αρχή της ισότητας».
«Η ΕΕ δεν μπορεί να συμβάλει στο Κυπριακό»
Εστιάζοντας στο Κυπριακό, η Άγκυρα διαμηνύει με προκλητικό τρόπο ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να έχει καμία ουσιαστική συμβολή στις προσπάθειες επίλυσης του Κυπριακού, όσο υιοθετεί άνευ όρων και άκριτα τις θέσεις της ελληνοκυπριακής πλευράς».
Το τουρκικό ΥΠΕΞ ισχυρίζεται πως η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία «υπερασπίζονται μαξιμαλιστικές αξιώσεις, ασυμβίβαστες με το διεθνές δίκαιο και αποκομμένες από την πραγματικότητα επί του πεδίου», κατηγορώντας την Κομισιόν ότι αγνοεί εσκεμμένα τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Τουρκίας και της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Η αντίδραση αυτή έρχεται λίγες μόλις ώρες μετά τη ρητή αναφορά της Επιτρόπου Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, στην υποχρέωση της Τουρκίας να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία και να εγκαταλείψει την αξίωση για λύση δύο κρατών.
Επιμονή στο τουρκολιβυκό μνημόνιο και απόρριψη των κριτηρίων για το κράτος δικαίου
Όσον αφορά τις θαλάσσιες ζώνες και τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, το υπουργείο του Χακάν Φιντάν κάνει λόγο για εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που βρίσκονται «σε πλήρη αντίθεση με το διεθνές δίκαιο και την αρχή της ισότητας». Παράλληλα, απορρίπτει κατηγορηματικά τις επισημάνσεις της έκθεσης για την παρανομία του τουρκολιβυκού μνημονίου, ισχυριζόμενο πως οι σχετικές θέσεις της ΕΕ «δεν έχουν καμία νομική ισχύ».
Επιπρόσθετα, η τουρκική διπλωματία επιχειρεί να αποδομήσει τις αυστηρές παρατηρήσεις των Βρυξελλών για την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τις διώξεις δημάρχων της αντιπολίτευσης και τον κυβερνητικό έλεγχο στη δικαιοσύνη, κάνοντας λόγο για «αβάσιμους ισχυρισμούς και διπλά μέτρα και σταθμά» εκ μέρους των ευρωπαϊκών θεσμών.
Το παζάρι για Τελωνειακή Ένωση και στρατηγικό διάλογο
Αντίθετα, η Άγκυρα υιοθετεί εντελώς διαφορετικό τόνο στα κεφάλαια που αφορούν τη διμερή οικονομική και ενεργειακή συνεργασία. Εκφράζει ικανοποίηση για τις θετικές αναφορές της Κομισιόν στην ανθεκτικότητα της τουρκικής οικονομίας, τη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών και τη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας, επαναφέροντας μετ’ επιτάσεως το αίτημα για άμεση επικαιροποίηση της Τελωνειακής Ένωσης.
Καταλήγοντας, το τουρκικό ΥΠΕΞ καλεί τους ευρωπαϊκούς θεσμούς να επιδείξουν «στρατηγική βούληση» και να λάβουν συγκεκριμένες αποφάσεις για την ενίσχυση της ενταξιακής πορείας της χώρας παρά το γεγονός ότι οι Βρυξέλλες έχουν καταστήσει σαφές ότι οποιαδήποτε εμβάθυνση των σχέσεων περνά απαρέγκλιτα μέσα από την εξομάλυνση των σχέσεων με την Κυπριακή Δημοκρατία και τον σεβασμό των αποφάσεων του ΟΗΕ.
